1- Vaktin girip çıkmasında şübhe etmek

Süâl: Bir nemâz, vaktinin girdiğinden şübhe edilerek kılınsa, bilâhare vakit girdikten sonra kılındığı anlaşılsa, nemâz kılınmış olur mu?

CEVÂB:

Nemâz kılınmış olmaz.

İbni Âbidînin  (Redd-ül-muhtâr)ının, Matbaa-yı âmire hicrî 1307 baskısının, 342. sayfasında ve bunun Ahmed Davudoğlu tercemesinin 2. cildinin 40. sayfasında ve (Feth-ul-kadîr)de, (Nemâzın sahîh olması için, vakti girdikten sonra kılınması ve vaktinde kılındığını bilmek şarttır. Vaktin girdiğinden şübhe ederek kılıp, sonra vaktinde kılmış olduğunu anlarsa, bu nemâzı sahîh olmaz) buyurulmaktadır.

İbni Âbidîn bunu zikrederken, (Nûr-ul-îzâh ve diğer kitâblarda da böyle denilmiştir. El-Eşbâh'ın niyet bahsinde de böyle denilmektedir.) diye yazmıştır. Ayrıca Şâfi’î (El-Envâr) ve Mâlikî (El-Mukaddemetül-izziyye) şerhinde ve (Mîzân-ül-kübrâ)da da böyle yazılıdır.

2- Vakit girdi zannederek nemâz kılmak.

Süâl: Bir nemâzı vakti girmiştir diye zannederek kılsak, vakit de gerçekten girmiş olsa, bu nemâzlarımız sahîh olmaz mı? Yani nemâzları vakitlerinde kıldığını bilmek şart mıdır?

CEVÂB:

Sahîh Olmaz. Çünki, nemâzları vakitlerinde kıldığını bilmek şarttır.

(İbni Âbidîn) ve Şâfi’î (El-envâr) ve Mâlikî (El-mukaddemet-ül-izziyye) şerhinde ve (Mîzân-ül-kübrâ) da diyor ki, (Nemâzın sahîh olması için, vakti girdikden sonra kılınması ve vaktinde kılındığını bilmek şartdır. Vaktin girdiğinde şübheli olarak kılıp, sonra vaktinde kılmış olduğunu anlarsa, bu nemâzı  sahîh olmaz.)

3- Vakit çıkınca kılınan nemâz.

Süâl: Vaktinin çıktığını bilmeyerek, meselâ öğle nemâzını kılmaya diye niyet edilse, kıldığı nemâz sahîh olur mu?

CEVÂB:

Sahîh olmaz.
Vaktin içinde olduğunu bilerek, vaktin farzı diyerek, başladığı nemâzı kılarken, vakit çıksa ve çıkdığını bilmese sahîh olmaz. Bu günün farzı deseydi, sahîh olup, kazâ olurdu. Vakti girmeden kılınan farz, nâfile olur. Vakti çıkdıkdan sonra kılınmış ise, kazâ olur. Yani (Bu günün öğle nemâzını edâ etmeğe) diye niyyet eden kimse, vakit çıkmış ise, öğleyi kazâ etmiş olur. Bunun gibi, öğle vakti çıkdı sanarak, (Bugünkü öğleyi kazâ etmeğe) niyyeti ile kılınca, vakit çıkmadığı anlaşılınca, öğleyi edâ etmiş olur. Her ikisinde de aynı nemâza niyyet etmiş, yalnız vaktin çıkmasında yanılmışdır.

4- Vakit girerse

Süâl: Öğleyi kılarken ikindi ezanı okunursa, nemâza devam edecek miyiz?

CEVÂB:

Evet, nemâza devam edeceğiz. Çünkü; sabâh nemâzı haric, diğer vakitlerde, vakit çıkmadan, vaktin farzını kılarken,

Sabâh nemâzında ise, güneş doğmadan önce, sola  selâm vererek nemâzı bitirmek şarttır. Sabâh nemâzı kılarken, güneş doğmaya başlarsa, bu nemâz sahîh olmaz. İkindiyi kılarken güneş batarsa, bu nemâz sahîh olur.